Inzet canister bij meting van fosfine in een binnenvaartschip

Foto binnenvaartschip

De canister is ontworpen om luchtmonsters te nemen. Het is een op vacuüm gebrachte monstercontainer die instantaan of een periode kan bemonsteren. De canister wordt gebruikt voor het bemonsteren van vluchtige stoffen en biedt vooral meerwaarde bij lagere concentraties of complexe mengsels. Iedere veiligheidsregio is door het RIVM, via de Adviseur Gevaarlijke Stoffen (AGS), voorzien van drie canisters. Het RIVM kan de luchtmonsters analyseren. De canisters zijn te gebruiken bij branden, maar ook bij binnenhuisincidenten. De resultaten van de analyse van de luchtmonsters gaven inzicht in waar twee mensen met ernstige gezondheidsklachten aan waren blootgesteld.

Het is december 2019 wanneer een binnenvaartschip een nieuwe lading in het ruim gestort krijgt. Met de nieuwe lading vaart de schipper richting Utrecht. Tijdens de tocht merken de schipper en zijn vrouw dat zij zich niet goed voelen. De schipper meert aan bij een aanlegsteiger bij Nieuwegein en neemt contact op met de huisarts. De huisarts vermoedt dat het om een buikgriep gaat. In de avond gaat de gezondheidstoestand van het echtpaar sterk achteruit waarna 112 wordt gebeld.

Vanwege het hoogteverschil tussen het schip en de steiger wordt de hoogtereddingseenheid van de brandweer ingeschakeld. De schipper en zijn vrouw worden beiden met ernstige gezondheidsklachten opgenomen in het ziekenhuis. Niet veel later zijn ook de AGS en de Gezondheidskundig Adviseur Gevaarlijke Stoffen (GAGS) ter plaatse. Vanwege verdenking van problemen met een gasolie gestookte verwarmingsinstallatie en de aard van de klachten wordt uitvoerig op koolmonoxide en kooldioxide gemeten. Deze meters en andere detectiemiddelen slaan echter niet uit.

De volgende ochtend wordt de AGS opnieuw gealarmeerd. Vanwege de achteruitgang van de gezondheidstoestand van het schippersechtpaar wordt gedacht aan een fosfine vergiftiging. Omdat de AGS weet dat de Milieu Ongevallen Dienst van het RIVM over een handheld fosfine detector beschikt, vraagt hij de MOD voor ondersteuning. De fosfine meter geeft inderdaad een uitslag, maar is kruisgevoelig voor andere stoffen en geeft daarom geen 100 procent uitsluitsel. Er worden meerdere canisters bemonsterd en in een laboratorium wordt aangetoond dat het inderdaad om fosfine gaat.

Mochten de luchtconcentraties erg laag zijn, of komt de lucht die klachten veroorzaakt zeer onregelmatig voor, neem dan contact op met de coördinator van de MOD. De MOD beschikt over diverse meetapparatuur die, kunnen worden ingezet bij dit soort incidenten. Het telefoonnummer van de MOD coordinator van de MOD: 06 52541725

Terug naar Inzet in de praktijk